Gjithcka mbi deshiren seksuale femerore, nga Besarta Taci

Vendosa të flas për dëshirën femërore sepse është një nga faktorët më të ndikueshëm të seksualitetit njerëzor dhe njohuritë, të cilat shkenca aktualisht disponon, nuk mjaftojnë për të shpjeguar dinamikën shumëngjyrëshe të universit femëror. Dëshira seksuale, e njohur edhe si libido (një ndjesi e prodhuar nga stimuj të jashtëm apo imagjinata e cila përfshin hormonet e grave dhe reaksione të ndryshme kimike që ndodhin në sistemin nervor qendror), është një aspekt kompleks dhe i shumëanshëm i seksualitetit njerëzor. Ajo mund të ndryshojë ndjeshëm midis individëve dhe mund të ndikohet nga faktorë biologjikë, psikologjikë, socialë dhe kulturorë. Dëshira seksuale femërore, në veçanti, ka qenë objekt interesi dhe kërkimi, dhe të kuptuarit e ndryshimeve të saj gjatë gjithë jetës dhe problemeve të mundshme është thelbësore për promovimin e mirëqenies seksuale.

Pse është kaq e rëndësishme dëshira seksuale?

Dëshira fillon, shoqëron, zhvillon dhe përfundon një akt seksual. Imagjinoni që nuk ka ilaçe që rrisin dëshirën seksuale. Ëndrrat, imagjinata erotike dhe fantazitë janë ushqimi i vetëm i mëndjes sonë, që rrisin dëshirën seksuale. Është e rëndësishme të theksohet se dallimet individuale janë të rëndësishme dhe jo të gjitha gratë do të përjetojnë të njëjtat modele të dëshirës seksuale në çdo fazë të jetës. Librat dhe filmat erotikë mund të ndihmojnë në zhvillimin e imagjinatës dhe efektet janë shumë pozitive në zhvillimin e dëshirës seksuale.

A është njësoj niveli i dëshirës në harkun e jetës së një gruaje?

Trupi, hormonet, prezenca apo jo e ciklit menstrual, shtatzënia apo post-lindja, pre-post menopauza janë momentet e jetës së një gruaje ku dëshira seksuale është e ndikuar në mënyrë të drejtpërdrejtë. Nëse një grua është e infomuar për të gjitha këto ndryshime, mund të përjetojë fazat më me shumë natyralitet.

Megjithatë, mund të vërehen disa tendenca të përgjithshme, në makro fazat e jetë së një gruaje si:  Mosha e rritur e hershme (20 dhe 40 vjeç): Gjatë adoleshencës, imagjinata erotike kontribuon në krijimin e fantazive, të cilat ndikojnë edhe aktivizimin e fazës pas të njëzetave. Dëshira seksuale priret të jetë relativisht e lartë për shumë gra. Aty ku ka imagjinatë erotike, aty ka dhe dëshirë seksuale. Në këtë fazë, individët shpesh eksplorojnë seksualitetin e tyre, përfshihen në takime, eksplorime seksuale dhe marrëdhënie intime dhe mund të përjetojnë ndjenja të forta tërheqjeje dhe dëshirë. Sipas disa ekspertëve, një grua arrin kulmin e saj seksual në moshën 35 vjeçare.

Në moshën e rritur të mesme (40-60 vjeç) : Dëshira seksuale mund të vazhdojë të jetë e pranishme për shumë gra, por ajo mund të luhatet për shkak të faktorëve të ndryshëm si stresi, dinamika e marrëdhënieve dhe ndryshimet hormonale (p.sh., perimenopauza dhe menopauza).

Menopauza dhe përtej (50-60): Menopauza është një moment historik i rëndësishëm për gratë, që zakonisht ndodh në fund të të 40-ave ose në fillim të  të 50-ave. Luhatjet hormonale gjatë menopauzës mund të çojnë në ndryshime në dëshirën seksuale. Disa gra mund të pësojnë ulje të dëshirës, ndërsa të tjera mund të pësojnë rritje. Pas menopauzës, disa gra raportojnë një përmirësim të dëshirës seksuale për shkak të shqetësimeve të pakësuara për shtatzëninë dhe ndjenjës së çlirimit seksual.

Së fundmi, mosha e rritur e vonë (60-të e më tej): Dëshira seksuale mund të vazhdojë edhe në moshë të madhe, por mund të ulet për disa gra për shkak të faktorëve të ndryshëm, duke përfshirë kushtet shëndetësore dhe ndryshimet në dinamikën e marrëdhënieve. Ndërsa ndryshimet hormonale dhe shëndeti fizik mund të ndikojnë në dëshirën seksuale, faktorët emocionalë dhe psikologjikë mbeten thelbësorë në ruajtjen e interesit dhe kënaqësisë seksuale.

Po gjatë raportit seksual ?

Lidhur me dëshirën seksuale, ajo rritet përmes stimulimit seksual të gruas. Stimulimi seksual mund të zhvillohet përmes shikimit, prekjes, nuhatjes ose stimulimit të drejtpërdrejtë të zonave të ndryshme erogjene të trupit të gruas. Ka disa ndryshime që trupi i gruas përjeton kur rritet libidoja si: Rritja e temperaturës trupore, rritja e rrjedhës së gjakut në zonën e jashtme gjenitale dhe vaginale. Lubrifikimi i vaginës bëhet më intensiv. Pulsi rritet dhe frymëmarrja bëhet më e shpeshtë dhe ngurtësim në gjoks. Orgazma është kulmi i rritjes së dëshirës seksuale. Kur një grua arrin orgazmën, kontraktimet në dyshemenë e legenit, në muskulin e mitrës dhe në të gjithë muskujt e perineumit janë të zakonshme. Jo të gjitha gratë e arrijnë kulmin e dëshirës seksuale femërore në të njëjtën mënyrë. Ka gra që vuajnë nga anorgazmia dhe një përqindje tjetër e popullsisë femërore vuan nga vaginizmi. Përmbledhtazi, sa më lartë është pasqyrimi i një trajektoreje normale mbi dëshirën seksuale dhe finalizimin në kënaqësi.

Po kur dëshira seksuale është e ulët apo mungon totalisht?

Atëherë flasim për: Çrregullimin e dëshirës seksuale hipoaktive (HSDD): Ky çrregullim karakterizohet nga një mungesë e vazhdueshme dhe e përsëritur e dëshirës seksuale ose e interesit për aktivitetet seksuale. Mund të shkaktojë shqetësim dhe vështirësi në marrëdhëniet intime.

Këtu mund të përmendim edhe: Çrregullimin e Kundërshtimit seksual, që është një çrregullim shumë më i zakonshëm nga sa mund të mendohet dhe mund të prekë jo vetëm gratë, por edhe burrat. Shfaqet kur intimiteti shkakton, për arsye të ndryshme, ankth të fortë, frikë apo neveri dhe gruaja përfundon pak a shumë duke refuzuar rrënjësisht vetë intimitetin, ky çrregullim impakton jo vetëm shëndetin psikoseksual të gruas, por efektet në marrëdhenie dhe tek partneri janë shkaku parësor pse gratë kërkojnë ndihmë. Në rastet e kundërta, kur dëshira është e pakontrollueshme, i referohemi hiperseksualitetit, term i cili karakterizon më tepër shkallën e lartë të përdorimit të masturbimit dhe pornografisë, sesa nga format pasive të sjelljes seksuale, të tilla si fantazitë dhe marrëdhëniet e shpeshta seksuale. Por, si koncept, fjala “shumë” në seksualitet duhet të përdoret me kujdes. Në realitet, hiperseksualiteti nuk është çrregullim i dëshirës së tepërt por klasifikohet tek varësitë seksuale.

Çfarë e ndikon më së shumti dëshirën seksuale?

Kushtet mjekësore dhe medikamentet: Gjëndje të ndryshme mjekësore, si çekuilibri hormonal, diabeti dhe depresioni, sëmundje të tjera si: artriti, kanceri, presioni i lartë i gjakut, sëmundjet e arterieve koronare dhe sëmundjet neurologjike, mund të ndikojnë në dëshirën seksuale tek gratë. Disa ilaçe, të tilla si ilaçet kundër depresionit dhe kontraceptivët hormonalë, mund të ndikojnë gjithashtu në dëshirën seksuale. Këtu shtojmë edhe kirurgjitë: operacionet që përfshijnë gjinjtë ose traktin gjenital mund të ndikojnë në imazhin e trupit, funksionin seksual dhe dëshirën seksuale.  

Problemet seksuale, dhimbja gjatë marrëdhënieve seksuale ose mungesa e orgazmës mund të ulë dëshirën seksuale. Faktorët psikologjikë dhe emocionalë: Stresi, ankthi, çështjet e imazhit të trupit, traumat e kaluara dhe problemet e marrëdhënieve mund të ndikojnë negativisht në dëshirën seksuale tek femrat. Çrregullimet e humorit, gjatë një episodi maniakal, mund të ketë rritje të dëshirës seksuale ose hiperseksualitet, ndërsa gjatë fazës depresive ka ulje të dëshirës seksuale.

Faktorët kulturorë dhe socialë: Qëndrimet shoqërore ndaj seksit, normave kulturore dhe besimeve fetare mund të ndikojnë në mënyrën se si gratë i perceptojnë dhe shprehin dëshirat e tyre seksuale.

Lodhja dhe faktorët e stilit të jetesës: Mënyrat e jetesës së ngarkuar, mungesa e gjumit, konsumimi i tepërt i substancave dhe lodhja e përgjithshme mund të zvogëlojnë dëshirën seksuale.

Dinamikat e marrëdhënies me partnerin: Mungesa e lidhjes me partnerin, konflikte ose grindje të pazgjidhura, komunikimi i dobët i nevojave dhe preferencave seksuale, çështjet e besimit.

Çfarë duhet të bëj nëse vërej ndryshim në dëshirën time seksuale?

Është i rëndësishëm diagnostikimi në kohë. Mund të kërkoni ndihmë tek mjeku gjinekolog. Nga kjo procedurë mund të prisni: Ekzaminimin e legenit nga mjeku, ku mund të kërkojë shenja të ndryshimeve fizike që mund të ulin dëshirën seksuale, të tilla si hollimi i indeve gjenitale apo thatësia vaginale. Mund t’ju rekomandohen analiza gjaku për të kontrolluar nivelet e hormoneve dhe për të zbuluar problemet e tiroides, diabetin, kolesterolin e lartë dhe çrregullimet e mëlçisë. Gjithashtu, referimi te një specialist ose psikoseksolog, i cili mund të vlerësojë më mirë marrëdhëniet dhe faktorët emocionalë që mund të ulin dëshirën seksuale.

Si trajtohen problemet e dëshirës seksuale?

Trajtimi i problemeve të dëshirës seksuale mund të përfshijë një qasje shumëdimensionale, duke përfshirë vlerësimin mjekësor për të përjashtuar çdo gjëndje bazë mjekësore, psikoterapi për të adresuar faktorët psikologjikë dhe komunikim të hapur me partnerët, për të nxitur mirëkuptimin dhe mbështetjen. Është e rëndësishme të pranohet se përvoja e çdo gruaje me dëshirën seksuale është unike dhe ajo që mund të konsiderohet normale për një individ mund të ndryshojë për një tjetër. Bisedat e hapura, edukimi dhe mbështetja mund të kontribuojnë në qëndrime dhe marrëdhënie të shëndetshme seksuale. Nëse një grua është e shqetësuar për dëshirën e saj seksuale ose përjeton shqetësime të lidhura me të, kërkimi i udhëzimeve nga profesionistët e kujdesit shëndetësor ose terapistë që janë të specializuar në shëndetin seksual mund të jetë i dobishëm. Psikoterapia mund të konsiderohet në çift nëse partneri ka pasur efekte në përgjigjen e tij seksuale dhe ka maturuar një problem në funksionalitetin e tij psikofizik.

Nga: Besarta Taçi:

 Presidente Emdr Albania, e diplomuar në Universitetin e Torinos si Psikologe Klinike, e Specializuar në Psikotraumatologji si dhe në Institutin Italian të Seksologjise Shkencore në Rome si Psikoseksologe. Aktualisht punon midis Romës dhe Tiranës,  është Drejtuese e Centro Clinico in Psicoterapia e Psicotraumatologia në Tiranë dhe Durrës, ku ushtron profesionin si psikoterapiste duke i dedikuar një  hapësirë të veçantë trajtimit terapeutik të fëmijeve, adoleshenteve dhe të rriturve. Ofron këshillim dhe psikoterapi për çiftet në nevoje. Drejtuese e shumë projekteve ndërkombetare për seksualitetin, Psikologjine Emergjenciale(tërmeti, covid- 19, lufta e Ukrainës) dhe Psikologjine shkollore. 

Prej shumë vitesh Supervizore , mban titullin prestigjoz: Trajnere Emdr Europe